Συνέντευξη στον Λάμπρο Παπαδή
Σε μια περίοδο όπου η πολιτική ένταση συνυπάρχει με τη βαθιά κρίση εμπιστοσύνης των πολιτών προς τους θεσμούς, η One Voice φιλοξενεί τη Σοφία Πουλοπούλου, αναπληρώτρια γραμματέα Ειδικής Αγωγής του Τομέα Παιδείας του ΠΑΣΟΚ.
Στη συνέντευξή της, η κυρία Πουλοπούλου τοποθετείται με αιχμηρό πολιτικό λόγο για τα πεπραγμένα της κυβέρνησης Μητσοτάκη, τα ζητήματα διαφάνειας και θεσμικής λειτουργίας, αλλά και για τα ανοιχτά μέτωπα στην Παιδεία, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στις προκλήσεις της Ειδικής Αγωγής και στις κοινωνικές ανισότητες που εντείνονται. Μέσα από τις απαντήσεις της, σκιαγραφεί την εναλλακτική πρόταση του ΠΑΣΟΚ, αναδεικνύοντας την ανάγκη για ένα διαφορετικό μοντέλο διακυβέρνησης με επίκεντρο τη Δημοκρατία, τη λογοδοσία και την κοινωνική δικαιοσύνη.
Κυρία Πουλοπούλου, βρισκόμαστε σε μια περίοδο έντονης πολιτικής έντασης και κρίσης εμπιστοσύνης προς τους θεσμούς. Πώς αποτιμάτε τη συνολική εικόνα της κυβέρνησης σήμερα και ποια θεωρείτε ότι είναι τα βασικά σημεία αποτυχίας της;
Η χώρα βιώνει μια παρατεταμένη κρίση εμπιστοσύνης. Δεν πρόκειται μόνο για αστοχίες πολιτικής. Πρόκειται για έναν τρόπο διακυβέρνησης που έχει κουράσει βαθιά την κοινωνία, γιατί συνδυάζει αλαζονεία, αδιαφάνεια, σκάνδαλα, συγκάλυψη, συγκεντρωτισμό, επικοινωνιακή διαχείριση και έλλειψη ουσιαστικής λογοδοσίας. Οι πολίτες βλέπουν ότι, τα μεγάλα προβλήματα της καθημερινότητας, η ακρίβεια, η υγεία, η παιδεία, η στέγη, η ασφάλεια, τα καρτέλ σε ενέργεια και καύσιμα, δεν απαντώνται με σχέδιο, αλλά με επιδόματα, δικαιολογίες και μετάθεση ευθυνών.
Η Νέα Δημοκρατία εξελέγη με υπόσχεση αριστείας, επιτελικότητας και κανονικότητας. Σήμερα, όμως, η εικόνα είναι ένα κράτος που λειτουργεί υπέρ των λίγων και εκλεκτών και εις βάρος των πολλών που σηκώνουν το βάρος το φορολογικό και της καθημερινής επιβίωσης. Ένα κράτος που συχνά εμφανίζεται σκληρό απέναντι στον απλό πολίτη, αλλά ανεκτικό απέναντι σε κλειστά συστήματα εξουσίας. Αυτό είναι βαθιά άδικο και θεσμικά επικίνδυνο.
Το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ έχει προκαλέσει σοβαρά ερωτήματα για τη διαχείριση ευρωπαϊκών πόρων και τη διαφάνεια. Πώς τοποθετείται το ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής απέναντι σε αυτή την υπόθεση και ποια πολιτικά συμπεράσματα προκύπτουν;
Το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ δεν είναι μια τεχνική υπόθεση πληρωμών. Είναι υπόθεση δημοσίου συμφέροντος, διαχείρισης ευρωπαϊκών πόρων και θεσμικής αλλά και διεθνούς αξιοπιστίας. Όταν υπάρχουν ερωτήματα για ανακριβή στοιχεία, για δεσμευμένα και αποδεσμευμένα ΑΦΜ, για καθυστερήσεις πληρωμών και για κίνδυνο απώλειας κοινοτικών πόρων, τότε δεν μιλάμε απλώς για διοικητική δυσλειτουργία. Μιλάμε για πλήγμα στην εμπιστοσύνη των αγροτών, στην αξιοπιστία της χώρας και στη διαφάνεια της δημόσιας διοίκησης. Το ΠΑΣΟΚ έχει επιμείνει θεσμικά στην ανάγκη πλήρους διαφάνειας, ουσιαστικού ελέγχου και λογοδοσίας.
Οι αγρότες δεν είναι αριθμοί σε έναν πίνακα. Είναι άνθρωποι που παράγουν, αποτελούν ένα σημαντικό ποσοστό του ΑΕΠ για την οικονομία μας, κρατούν ζωντανή την περιφέρεια και αγωνιούν για την επιβίωσή τους. Δεν μπορεί η κυβέρνηση να τους ζητά υπομονή, ενώ η ίδια δεν μπορεί να εγγυηθεί ένα αξιόπιστο, διαφανές και λειτουργικό σύστημα πληρωμών. Πόσα χρήματα, από τις παράνομες επιδοτήσεις, έχουν επιστραφεί; Πότε θα επιστραφούν; Πότε θα πληρωθούν οι πραγματικοί δικαιούχοι; Ποιες είναι οι πολιτικές στήριξης των αγροτών και των κτηνοτρόφων; Υψηλό κόστος παραγωγής, αδιάθετα εξαγόμενα προϊόντα, ζωονόσοι από τη μία, αναλγησία, έλλειψη σχεδίου, επιτελική ανικανότητα από την άλλη. Ποια είναι η λύση;
Η υπόθεση της παραίτησης του κ. Λαζαρίδη, σε συνδυασμό με τις καταγγελίες για το πτυχίο του, έχει αναδείξει ζητήματα αξιοκρατίας και πολιτικής ηθικής. Πιστεύετε ότι πρόκειται για μεμονωμένο περιστατικό ή για σύμπτωμα μιας ευρύτερης παθογένειας;
Κάθε υπόθεση που αγγίζει ζητήματα τίτλων σπουδών, διορισμών, επιστροφής χρημάτων ή πολιτικής αξιοπιστίας δεν είναι προσωπικό κουτσομπολιό ή φθηνή αντιπολίτευση και λαϊκισμός. Είναι ζήτημα πολιτικής ηθικής και ισονομίας.
Το ΠΑΣΟΚ έχει πει καθαρά ότι το θέμα είναι πολιτικό, γιατί ένας υπουργός ή δημόσιο πρόσωπο οφείλει να είναι απολύτως καθαρό απέναντι στους πολίτες. Δεν μπορεί να υπάρχει σκιά ως προς την αλήθεια, την αξιοκρατία ή τον τρόπο με τον οποίο κάποιος κατέλαβε δημόσια θέση. Η κοινωνία δεν αντέχει άλλο δύο μέτρα και δύο σταθμά. Αυστηρότητα για τους αδύναμους, επιείκεια για τους ισχυρούς. Άλλη αντιμετώπιση για την καθαρίστρια στον Βόλο και άλλη για τον υπουργό ή το κομματικό στέλεχος. Η αξιοκρατία δεν είναι σύνθημα ούτε μπορεί να εφαρμόζεται «α λα καρτ». Είναι όρος δημοκρατικής ισότητας και όλοι οι πολίτες ίσοι απέναντι στον νόμο.
Οι εξελίξεις στο θέμα των υποκλοπών και η πρόσφατη απόφαση της Δικαιοσύνης έχουν πυροδοτήσει νέες αντιδράσεις. Εκτιμάτε ότι αποκαθίσταται η θεσμική τάξη ή παραμένουν σκιές που πλήττουν τη Δημοκρατία;
Οι υποκλοπές δεν είναι μια υπόθεση που μπορεί να κλείσει με αρχειοθετήσεις και νομικούς ελιγμούς. Η απόφαση από τον Άρειο Πάγο να τεθεί η υπόθεση στο αρχείο, αντί να διερευνηθεί σε βάθος, ενώ υπάρχουν σοβαρά στοιχεία, δημόσιες αναφορές και ανοιχτά ερωτήματα, δεν αποκαθιστά την εμπιστοσύνη. Αντίθετα, εντείνει τη δυσπιστία των πολιτών απέναντι στους θεσμούς.
Όταν υπάρχει παραδοχή ότι, το κακόβουλο λογισμικό διατίθεται σε κυβερνήσεις, όταν έχουν παρακολουθηθεί πολιτικά πρόσωπα, υπουργοί, στελέχη των ενόπλων δυνάμεων, δημοσιογράφοι και πολίτες, όταν δημόσια διατυπώνονται ισχυρισμοί για σχέσεις με κρατικούς μηχανισμούς και η κυβέρνηση δεν δίνει καθαρές απαντήσεις, όταν αποκαλείται «Νίξον» ο πρωθυπουργός χωρίς να αντιδρά, τότε δεν μιλάμε για μια απλή θεσμική σκιά. Μιλάμε για συγκάλυψη. Μιλάμε για σκοτεινές εποχές, με ευθεία υπονόμευση των θεσμών, του Κράτους Δικαίου και της Δημοκρατίας.
Για το ΠΑΣΟΚ, το σκάνδαλο των υποκλοπών παραμένει μία από τις μεγαλύτερες πληγές της σύγχρονης Δημοκρατίας μας. Οι υποθέσεις αυτές δεν κλείνουν με διατάξεις. Κλείνουν μόνο με αλήθεια, λογοδοσία, πλήρη διερεύνηση, σεβασμό στις Ανεξάρτητες Αρχές και απονομή ευθυνών. Γί αυτό και η Κοινοβουλευτική Ομάδα θα ζητήσει Εξεταστική Επιτροπή και ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ κάλεσε όλα τα κόμματα της αντιπολίτευσης, τους δικαστές, φορείς και πολίτες να αντιδράσουν άμεσα και να στηρίξουν τον αγώνα του ΠΑΣΟΚ για διαλεύκανση της υπόθεσης και διαφύλαξη της Δημοκρατίας και του Κράτους Δικαίου. Η Δημοκρατία χωρίς διαφάνεια και λογοδοσία, είναι κέλυφος χωρίς περιεχόμενο και αποτελεί θεσμική εκτροπή. Το ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής, δεν θα το επιτρέψει. Θα αγωνιστεί και θα προστατέψει τη χώρα, τους πολίτες και το πολίτευμα.
Σε αυτό το περιβάλλον, ποια είναι η εναλλακτική πολιτική πρόταση του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής; Πώς επιχειρείτε να διαφοροποιηθείτε ουσιαστικά από τη Νέα Δημοκρατία αλλά και από τον ΣΥΡΙΖΑ;
Το ΠΑΣΟΚ δεν ζητά απλώς να φύγει η Νέα Δημοκρατία. Ζητά να αλλάξει υπόδειγμα διακυβέρνησης. Η δική μας πρόταση είναι ένα ισχυρό, αξιοκρατικό, κοινωνικό και αποτελεσματικό κράτος. Ένα ισχυρό κράτος δικαίου και ισονομίας, με σεβασμό στους θεσμούς και τη Δημοκρατία. Ένα κράτος που δεν ταπεινώνει τον πολίτη, δεν τον εγκαταλείπει στην αγορά και δεν τον θυμάται μόνο προεκλογικά.
Διαφοροποιούμαστε από τη Νέα Δημοκρατία γιατί δεν πιστεύουμε στο κράτος της συγκάλυψης, των ημετέρων και της αγοράς χωρίς όρια. Διαφοροποιούμαστε και από τον ΣΥΡΙΖΑ γιατί δεν επενδύουμε στην τοξικότητα, την ευκολία και τον καταγγελτικό λόγο χωρίς εφαρμόσιμο σχέδιο. Το ΠΑΣΟΚ έχει κυβερνητική μνήμη, θεσμική σοβαρότητα και κοινωνικό DNA. Θέλουμε αλλαγή με ασφάλεια, δικαιοσύνη και ρεαλισμό.
Περνώντας στον τομέα της Παιδείας, ποια είναι η εικόνα που έχετε σήμερα για το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα υπό τη διακυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας;
Η εικόνα της Παιδείας σήμερα είναι εικόνα βαθιάς κόπωσης. Εκπαιδευτικοί εξαντλημένοι, γονείς αγχωμένοι, μαθητές πιεσμένοι, σχολεία με κενά, υποδομές που συχνά δεν ανταποκρίνονται στις σύγχρονες ανάγκες και στην ασφάλεια. Η κυβέρνηση αντιμετωπίζει την Παιδεία περισσότερο ως διοικητικό πεδίο ρυθμίσεων παρά ως ζωντανό κοινωνικό δικαίωμα. Βλέπει νούμερα, όχι ανθρώπους.
Για εμάς, η Παιδεία δεν είναι μηχανισμός εξετάσεων ούτε πεδίο επικοινωνιακών μεταρρυθμίσεων. Είναι ο μεγάλος μηχανισμός κοινωνικής κινητικότητας και κοινωνικής συνοχής. Είναι η δυνατότητα κάθε παιδιού, ανεξαρτήτως οικογένειας, περιοχής, εισοδήματος ή αναπηρίας, να έχει πρόσβαση στη γνώση, στην ασφάλεια, στην αυτοπεποίθηση και στην προοπτική.
Ως αναπληρώτρια γραμματέας Ειδικής Αγωγής, ποιες είναι οι βασικές ελλείψεις που εντοπίζετε στον συγκεκριμένο τομέα και ποιες οι επιπτώσεις τους σε μαθητές και οικογένειες;
Στην Ειδική Αγωγή οι ελλείψεις δεν είναι αριθμοί. Είναι παιδιά που δεν παίρνουν έγκαιρα την παράλληλη στήριξη που δικαιούνται. Που αφήνονται στην τύχη τους στη δευτεροβάθμια και τριτοβάθμια εκπαίδευση. Είναι οικογένειες που ζουν κάθε Σεπτέμβρη με αγωνία. Είναι εκπαιδευτικοί που καλούνται να στηρίξουν πολύ σύνθετες ανάγκες, χωρίς σταθερό πλαίσιο, χωρίς επαρκείς δομές, χωρίς διαρκή επιστημονική υποστήριξη, χωρίς επαρκή χρηματοδότηση, με απίστευτο όγκο γραφειοκρατίας και μισθούς που συχνά αναγκάζουν τις οικογένειές τους να τους συντηρούν και να χρηματοδοτούν εμμέσως τη δημόσια εκπαίδευση, για να μπορεί ο εκπαιδευτικός να υπηρετήσει μακριά από τον τόπο μόνιμης κατοικίας του.
Το μεγαλύτερο πρόβλημα είναι ότι, η Ειδική Αγωγή εξακολουθεί να αντιμετωπίζεται αποσπασματικά. Όμως, ένα παιδί με αναπηρία ή ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες δεν μπορεί να περιμένει τη γραφειοκρατία. Κάθε χαμένος μήνας είναι παιδαγωγικό, κοινωνικό και ψυχικό κόστος. Η συμπερίληψη δεν μπορεί να είναι σύνθημα σε αφίσες. Πρέπει να είναι καθημερινή πράξη στο σχολείο.
Ποιες είναι οι συγκεκριμένες προτάσεις του ΠΑΣΟΚ για την ενίσχυση της Ειδικής Αγωγής; Υπάρχει ένα ολοκληρωμένο σχέδιο για μόνιμες προσλήψεις, υποδομές και υποστήριξη των εκπαιδευτικών;
Χρειαζόμαστε ολοκληρωμένο εθνικό σχέδιο για την Ειδική Αγωγή. Με μόνιμους διορισμούς, έγκαιρη κάλυψη των αναγκών από την αρχή της σχολικής χρονιάς, ενίσχυση και αποσυμφόρηση των ΚΕΔΑΣΥ, περισσότερες δημόσιες δομές και υπηρεσίες, σύγχρονες υποδομές, εξειδικευμένο μόνιμο προσωπικό και ουσιαστική επιμόρφωση όλων των εκπαιδευτικών.
Παράλληλα, χρειάζεται στήριξη της οικογένειας. Οι γονείς δεν πρέπει να γίνονται διαρκώς διαμεσολαβητές, διεκδικητές και αποδέκτες καθυστερήσεων. Το κράτος οφείλει να προλαμβάνει, όχι να θεραπεύει εκ των υστέρων. Να σχεδιάζει με βάση το παιδί, όχι με βάση τα διαθέσιμα κονδύλια της στιγμής. Και επιτέλους να ανακουφίσουμε την οικογένεια που ανεβαίνει καθημερινά τον δικό της Γολγοθά, συχνά μόνη.
Πολλοί γονείς και εκπαιδευτικοί καταγγέλλουν υποβάθμιση της δημόσιας εκπαίδευσης και αύξηση των ανισοτήτων. Συμφωνείτε με αυτή την εκτίμηση και πώς απαντά το κόμμα σας;
Ναι, υπάρχει υποβάθμιση. Και φαίνεται όταν το δημόσιο σχολείο αφήνεται με ελλείψεις, όταν οι γονείς αναγκάζονται να πληρώνουν όλο και περισσότερα, όταν η παραπαιδεία γίνεται σχεδόν αναγκαστική διαδρομή, όταν καταργούνται οι σχολικές επιτροπές και τα σχολεία υποχρηματοδοτούνται, όταν η περιφέρεια έχει λιγότερες ευκαιρίες από το κέντρο, όταν οι φοιτητικές εστίες είναι λίγες σε σχέση με τις ανάγκες, παραμελημένες και ορισμένες σε τραγική κατάσταση. Το ΕΣΠΑ, που μέχρι σήμερα στηρίζει τον θεσμό της Παράλληλης Στήριξης, τελειώνει και δεν ανανεώνεται. Τι θα γίνει την επόμενη ημέρα; Ποιο είναι το σχέδιο της κυβέρνησης; Πώς θα διασφαλιστούν τα αδιαπραγμάτευτα δικαιώματα ισότιμης πρόσβασης στην εκπαίδευση όλων των μαθητών και η παροχή ίσων ευκαιριών στη μάθηση γι’ αυτά τα παιδιά;
Το ΠΑΣΟΚ απαντά με την υπεράσπιση ενός ισχυρού, ποιοτικού, δημόσιου σχολείου. Όχι ενός φτωχού σχολείου για τους πολλούς και μιας αγοράς εκπαιδευτικών λύσεων για όσους αντέχουν οικονομικά. Η δημόσια εκπαίδευση είναι θεμέλιο κοινωνικής δικαιοσύνης και κοινωνικής συνοχής. Αν την αφήσουμε να φθαρεί, φθείρεται η ίδια η Δημοκρατία.
Τέλος, ποιο είναι το μήνυμά σας προς τους πολίτες που απογοητεύονται από το πολιτικό σύστημα; Γιατί να εμπιστευτούν σήμερα το ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής ως αξιόπιστη εναλλακτική;
Καταλαβαίνω την απογοήτευση των πολιτών. Δεν είναι αδιαφορία. Είναι κούραση από υποσχέσεις που δεν τηρήθηκαν, από σκάνδαλα χωρίς κάθαρση, από θεσμούς που μοιάζουν μακρινοί, από αξίες ξεχασμένες και από μια καθημερινότητα που γίνεται όλο σκληρότερη και δυσκολότερη. Αλλά, η απάντηση δεν είναι η παραίτηση. Η απάντηση είναι η δημοκρατική επιλογή μιας αξιόπιστης αλλαγής.
Το ΠΑΣΟΚ ζητά εμπιστοσύνη όχι με όρους νοσταλγίας, αλλά με όρους ευθύνης. Γιατί είναι το μόνο κόμμα που μπορεί να στείλει την Νέα Δημοκρατία στην αντιπολίτευση και μπορεί να ενώσει κοινωνική ευαισθησία, θεσμική σοβαρότητα και κυβερνητική επάρκεια. Η χώρα χρειάζεται ξανά κοινωνική ανασυγκρότηση, πολιτική με ήθος, σχέδιο και τον άνθρωπο στο επίκεντρο της παραγόμενης πολιτικής. Αυτό είναι το δικό μας χρέος. Αυτό είναι και το δικό μας συμβόλαιο με την κοινωνία. Αυτή είναι η δική μας δέσμευση.
