Η απόφαση του εισαγγελέα του Αρείου Πάγου Κωνσταντίνου Τζαβέλλα να αρνηθεί να παραστεί σήμερα ενώπιον της Επιτροπής Θεσμών και Διαφάνειας της Βουλής συνιστά μια βαθιά προσβλητική στάση απέναντι στο ίδιο το Κοινοβούλιο και, τελικά, απέναντι στους δημοκρατικούς θεσμούς της χώρας. Κανείς δεν ζήτησε από τον ανώτατο εισαγγελικό λειτουργό να απολογηθεί πολιτικά ή να εκχωρήσει τη δικαστική του ανεξαρτησία. Του ζητήθηκε να δώσει εξηγήσεις για μια υπόθεση που έχει τραυματίσει τη δημόσια εμπιστοσύνη και εξακολουθεί να προκαλεί σοβαρά ερωτήματα: το σκάνδαλο των υποκλοπών.
Αντί γι’ αυτό, ο κ. Τζαβέλλας επέλεξε να κρυφτεί πίσω από ερμηνείες περί διάκρισης των εξουσιών και να αποστείλει επιστολή αποφυγής. Πρόκειται για επιλογή πολιτικά αλαζονική και θεσμικά επικίνδυνη. Γιατί η Βουλή δεν είναι αντίπαλος της Δικαιοσύνης, είναι ο πυλώνας της λαϊκής κυριαρχίας. Και όταν ο επικεφαλής της Εισαγγελίας του Αρείου Πάγου αντιμετωπίζει το Κοινοβούλιο περίπου ως ενοχλητικό παρείσακτο, τότε το πρόβλημα δεν είναι τυπικό ή διαδικαστικό. Είναι βαθιά δημοκρατικό.
Το ακόμη πιο ανησυχητικό είναι ότι η στάση αυτή φαίνεται να αποτελεί πλέον «γραμμή» ενός τμήματος της ανώτατης δικαστικής ηγεσίας στα χρόνια της διακυβέρνησης Μητσοτάκη. Δεν είναι η πρώτη φορά που ανώτατοι δικαστικοί λειτουργοί εμφανίζουν αλλεργία στις υποκλοπές και στην κοινοβουλευτική λογοδοσία. Το ίδιο έκαναν στο παρελθόν πρώην και νυν αρεοπαγίτες (Γεωργία Αδειλίνη, Αχιλλέας Ζήσης, Βασιλική Βλάχου, Ελένη Φραγκάκη, Ευδοκία Πούλου), όταν κλήθηκαν από τη Βουλή για την ίδια υπόθεση και αρνήθηκαν να παραστούν, επικαλούμενοι ακριβώς τα ίδια επιχειρήματα. Μια επαναλαμβανόμενη άρνηση που δημιουργεί εύλογες υποψίες ότι ορισμένοι θεωρούν πως η δικαστική εξουσία δεν οφείλει καμία θεσμική λογοδοσία.
Όμως εδώ γεννάται ένα κρίσιμο ερώτημα: αν οι ίδιοι οι δικαστές δεν σέβονται τους δημοκρατικούς θεσμούς και τη διαδικασία κοινοβουλευτικού ελέγχου, τότε από ποιους απαιτούν να σεβαστούν τη Δικαιοσύνη; Ο σεβασμός στους θεσμούς δεν επιβάλλεται με αξιώματα και τίτλους. Κερδίζεται με στάση ευθύνης, διαφάνειας και θεσμικής σοβαρότητας.
