Γράφει ο Χρήστος Σ. Ζερεφός
Η ξηρασία σε πολλές περιοχές του πλανήτη έχει αρχίσει να γίνεται ενδημικό φαινόμενο. Στην περίπτωση της Μεσογείου, η οποία βρίσκεται στο «κόκκινο» σύμφωνα με την Έκθεση της Διακυβερνητικής Επιτροπής για την Κλιματική Αλλαγή, οι ανατολικές περιοχές της Ισπανίας, της Ιταλίας, της Ελλάδας, της Κύπρου και τμημάτων της Τουρκίας, καθώς και περιοχές της βόρειας Αφρικής, είναι ήδη σε ημι-ερημική κατάσταση. Οι δείκτες ξηρασίας βρίσκονται σε πολλά σημεία στο όριο επικινδυνότητας.
Στη χώρα μας, οι δείκτες σε τμήματα της Ανατολικής Ελλάδας, από την Πιερία έως και τη Λακωνία, βρίσκονται στην περιοχή της ημι-ερημοποίησης. Χρειάζεται, λοιπόν, άμεση εφαρμογή της νομοθεσίας και αυστηροποίηση των ρυθμίσεων σχετικά με τη γεωργική χρήση των υπόγειων υδάτων. Χρειάζεται επίσης εξοικονόμηση των υδάτινων αποθεμάτων και οπωσδήποτε, στις παράκτιες και νησιωτικές περιοχές, πρέπει να ενθαρρυνθεί η εφαρμογή και ενίσχυση τεχνολογιών αφαλάτωσης.
Η διστακτικότητα πολλών επιχειρηματιών να προχωρήσουν σε μια ορθολογική στρατηγική κατανάλωσης των υδάτινων πόρων θα πρέπει να ενισχυθεί και με νομοθετικές παρεμβάσεις, αλλά ίσως και με οικονομικά κίνητρα, ώστε να «πεισθούν» και οι πιο επιφυλακτικοί.
Η αγροτική παραγωγή θα πρέπει να στραφεί σε καλλιέργειες προϊόντων που δεν είναι υδροβόρα και, γενικά, η χρήση υδάτων για πολυτελείς δραστηριότητες, όπως οι πισίνες, πρέπει να επανασχεδιαστεί σε πανελλαδικό επίπεδο.
Ιδιαίτερη έμφαση πρέπει να δοθεί από τις Περιφέρειες στην έκταση της κατανάλωσης και στον τουριστικό τομέα.
Οι κλιματικές μεταβολές στην Ανατολική Μεσόγειο δεν απειλούν μόνο τη γεωργία και τον τουρισμό, αλλά και τη βιοποικιλότητα, η οποία, σε πολλές περιπτώσεις στη χώρα μας, είναι από τις σπάνιες βιοποικιλότητες της Μεσογείου και γι’ αυτό πρέπει να τη διαφυλάξουμε.
Η κλιματική κρίση, ένα μεγάλο μέρος της οποίας οφείλεται στην ανθρώπινη παρέμβαση, θα συνεχιστεί, και τα φαινόμενα λειψυδρίας, όπου έχουν ήδη εμφανιστεί, θα συνεχισθούν και μάλιστα θα ενταθούν.
Τα συμπεράσματα αυτά προκύπτουν από τις μελέτες που έχουν γίνει τόσο από το Κέντρο Ερεύνης Φυσικής της Ατμοσφαίρας και Κλιματολογίας της Ακαδημίας Αθηνών όσο και από την Επιτροπή Μελέτης Επιπτώσεων Κλιματικής Αλλαγής (ΕΜΕΚΑ) της Τράπεζας της Ελλάδος.
Τέλος, θα πρέπει να απασχολήσει την πολιτεία η εκπαίδευση από μικρές ηλικίες, η ενημέρωση στα θέματα της προσαρμογής, στην οποία η εξοικονόμηση φυσικών πόρων και ενέργειας πρέπει να αποτελέσει τον κύριο μοχλό.
Τα ΜΜΕ, έντυπα και ψηφιακά, θα πρέπει στο πλαίσιο της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης να αφιερώνουν τουλάχιστον ένα μικρό ποσοστό του περιεχομένου τους (π.χ. 1-2%) στην ενημέρωση των πολιτών για τα περιβαλλοντικά ζητήματα και τους κινδύνους που μας απειλούν, αν ξαφνικά βρεθούμε σε περίοδο ξηρασίας, όπως αυτή που ζήσαμε το 1989-1990.
Γενικός γραμματέας της Ακαδημίας Αθηνών, Εθνικός Εκπρόσωπος για την Κλιματική Αλλαγή
