Η Γυάρος δεν προσφέρεται για τουριστική εκμετάλλευση, καθώς είναι ένας τόπος μνήμης και σεβασμού. Ένας τόπος εξορίας, βασανιστηρίων και πόνου που δεν μπορεί να μείνει απροστάτευτος. Η ιστορική του αξία ως συμβόλου αντίστασης και θυσίας δεν επιτρέπει να είναι ανοιχτό το ενδεχόμενο μιας μελλοντικής τουριστικής εκμετάλλευσης του νησιού, με μαρίνες, δόμηση, πάρκα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (ΑΠΕ) και άλλα παρόμοια έργα δίπλα από τις φυλακές που μαρτύρησαν συμπολίτες μας. Δεν χωρά real estate στο νησί.
Η Σχολή Αρχιτεκτόνων ΕΜΠ και η Ελληνική Εταιρεία Περιβάλλοντος και Πολιτισμού (ΕΛΛΕΤ) αντιδρούν έντονα σε αυτά τα σχέδια και με κοινή επιστολή τους στα αρμόδια υπουργεία ζητούν θεσμική προστασία του νησιού, κήρυξή του ως αρχαιολογικού χώρου και υιοθέτηση μελέτης για ήπιες παρεμβάσεις ιστορικής ανάδειξής του. Το θέμα αναδεικνύει με ανάρτησή του ο καθηγητής στο ΕΜΠ και διευθυντής του Εργαστηρίου Αστικού Περιβάλλοντος ΕΜΠ, Νίκος Μπελαβίλας, ο οποίος μεταξύ άλλων επισημαίνει: «Μέχρι σήμερα, καμία κυβέρνηση και καμία εξουσία δεν τόλμησε να απλώσει βέβηλο χέρι πάνω σε αυτούς τους ιερούς τόπους: στη Γυάρο, στη Μακρόνησο, στο Στρατόπεδο Χαϊδαρίου, στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής. Από τη Μεταπολίτευση και έπειτα -μετά την κατάρρευση της τελευταίας δικτατορίας- οι εκάστοτε κρατούντες φρόντιζαν είτε να μην τα αγγίζουν είτε να τα προστατεύουν μέσω θεσμικών κηρύξεων και περιορισμένων παρεμβάσεων. Ώσπου φτάσαμε στο σήμερα. Μια κυβέρνηση που “εξορύσσει πλούτο” από οτιδήποτε -βουνά και θάλασσες, νησιά και κάμπους, από ό,τι μπορεί να πουληθεί- δεν διστάζει να περιλάβει στο “καλάθι” της καταστροφής και τη Γυάρο. Άρχισαν με τις δήθεν αναπτυξιακές προτάσεις – που ξεφυτρώνουν κάθε τόσο όπου μυρίζει αίμα για αρπακτικά του χρηματιστηρίου και της αγοράς. Συνέχισαν με ένα Προεδρικό Διάταγμα, το οποίο ανατρέπει κάθε καθεστώς προστασίας, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο της μελλοντικής τουριστικής εκμετάλλευσης του νησιού, με μαρίνες, δόμηση, πάρκα Α.Π.Ε. και άλλα απροσδιόριστα έργα “εθνικής σημασίας”».
Σύμφωνα με τη Σχολή Αρχιτεκτόνων του ΕΜΠ, το νέο Προεδρικό Διάταγμα το οποίο εμφανίζεται ότι θα τεθεί προς διαβούλευση επιτρέπει δόμηση σε κρίσιμες ζώνες του νησιού, ακόμα και γύρω από τις φυλακές. Ο διεθνής διαγωνισμός ιδεών «Arxellence 4», υπό κρατική αιγίδα, ανοίγει τον δρόμο για ενεργειακά αυτόνομες εγκαταστάσεις, χωρίς να λαμβάνει υπόψη τη μνήμη και την ιστορικότητα του τόπου. Στην κοινή επιστολή με την Ελληνική Εταιρεία Περιβάλλοντος & Πολιτισμού (ΕΛΛΕΤ) ζητούν:
Θεσμική και ουσιαστική προστασία του νησιού
Κήρυξη του αρχαιολογικού χώρου
Επιστροφή στη μελέτη του ΕΜΠ για ήπιες παρεμβάσεις ανάδειξης της ιστορικής μνήμης
Όπως επισημαίνουν: «Η Γυάρος δεν ανήκει σε καμία “αναπτυξιακή στρατηγική”, ανήκει στη συλλογική μνήμη και η προστασία της είναι καθήκον όλων μας απέναντι στην Ιστορία και τη Δημοκρατία. Η Γυάρος αποτελεί έναν τόπο καθαγιασμένο, σημαδεμένο από τον θάνατο και τα βασανιστήρια χιλιάδων ανθρώπων, που επέλεξαν να σταθούν όρθιοι, υπερασπιζόμενοι μια ελεύθερη και δημοκρατική πατρίδα».
Για την ιστορία, από το 2001 οι πέντε όρμοι της ανατολικής πλευράς της Γυάρου έχουν χαρακτηριστεί ιστορικός τόπος και τα κτήρια διατηρητέα. Είναι η πρώτη Θαλάσσια Προστατευόμενη Περιοχή των Κυκλάδων και ανήκει στο ευρωπαϊκό Δίκτυο Natura 2000. Στις θαλάσσιες σπηλιές της Γυάρου φιλοξενείται το 10% του πληθυσμού της μεσογειακής φώκιας, σε διεθνές επίπεδο. Ο συνδυασμός της ιστορικής και πολιτισμικής κληρονομιάς της Γυάρου και της σημαντικής βιοποικιλότητας και περιβαλλοντικής της αξίας τής προσδίδουν μια διττή ταυτότητα: ενός σημαντικού τόπου ιστορικής συλλογικής μνήμης και επιπρόσθετα μιας περιοχής που το φυσικό περιβάλλον με τα σημαντικά είδη και τους οικότοπους χρήζει προστασίας και διαχείρισης.
Πηγή: Καθημερινή One Voice
