Ταχύτερους ρυθμούς εφαρμογής της δημοσιονομικής προσαρμογής διαπιστώνει η Alpha Bank, γεγονός που όπως αναφέρει η τράπεζα στο εβδομαδιαίο δελτίο οικονομικών εξελίξεων που εξέδωσε θα οδηγήσει στην επίτευξη πρωτογενούς πλεονάσματος άνω του προγραμματισμένου 2,9 δισ. ευρώ για το 2014.
Συγκεκριμένα, όπως αναφέρεται στο δελτίο η Δημοσιονομική Προσαρμογή συνεχίζεται ταχύτερα από ότι έχει προγραμματιστεί: Μετά την επίτευξη πρωτογενούς πλεονάσματος στη γενική κυβέρνηση (ΓΚ) ύψους € 1,5 δις (0,8% του ΑΕΠ) ήδη από το 2013 (έναντι πρόβλεψης για μηδενισμό του ελλείμματος), τα στοιχεία για την εκτέλεση του Προϋπολογισμού της ΓΚ στο 1ο 6μηνο.2014 δείχνουν ότι είναι τώρα δυνατή η επίτευξη πρωτογενούς πλεονάσματος στη ΓΚ άνω του προγραμματισμένου 1,6% του ΑΕΠ (€ 2,9 δις) και το 2014. Το συμπέρασμα αυτό προκύπτει από τα ακόλουθα:
Πρώτον, καταγράφεται ήδη στο 1ο 6μηνο.2014 πρωτογενές πλεόνασμα στη ΓΚ ύψους € 1,8 δις έναντι ελλείμματος ύψους € 1,86 δις στο 1ο 6μηνο.2013. Μάλιστα, αν εξαιρεθούν οι δαπάνες που πραγματοποιήθηκαν για την υλοποίηση του προγράμματος αποπληρωμής των ληξιπρόθεσμων οφειλών, τότε το πρωτογενές πλεόνασμα αυξάνει στα € 2,2 δις στο 1ο 6μηνο.2014, από επίσης πλεόνασμα ύψους € 0,59 δις και στο 1ο 6μηνο.2013.
Δεύτερον, καταγράφεται ήδη αξιοσημείωτη αύξηση των εσόδων της γενικής κυβέρνησης κατά 5,6% σε ετήσια βάση στο 1ο 6μηνο.2014, όταν το ΔΝΤ (Ιούνιος 2014) εκτιμά την αύξηση αυτών των εσόδων στο 1,1% το 2014 ως σύνολο. Ειδικότερα, καταγράφεται αύξηση των ιδίων εσόδων των Οργανισμών Κοινωνικής Ασφάλισης (ΟΚΑ) κατά 0,9% στο 1ο 6μηνο.2014, με ταυτόχρονη πτώση των πρωτογενών δαπανών των ΟΚΑ κατά -9,4%. Η αύξηση αυτή σημειώνεται ταυτόχρονα με την αύξηση των εσόδων του τακτικού προϋπολογισμού (πριν τις επιστροφές φόρων) κατά 3,9% στο 1ο 6μηνο.2014. Επίσης, η εξέλιξη αυτή σημειώνεται παρά την απώλεια σημαντικών εσόδων στο 1ο 6μηνο.2014 από τον ΦΠΑ και τον ΕΦΚ καυσίμων λόγω των πολύ καλών καιρικών συνθηκών που επικράτησαν στην Ελλάδα στην περίοδο αυτή. Από την άλλη πλευρά, οι εισπραχθείσες κεφαλαιακές μεταβιβάσεις από φορείς εκτός γενικής κυβέρνησης ανήλθαν στα € 2,99 δις στο 1ο 6μηνο.2014, έναντι € 1,84 δις στο 1ο 6μηνο.2013. Χωρίς αυτά τα έσοδα η αύξηση των εσόδων της ΓΚ περιορίζεται στο +2,4%.
Τρίτον, καταγράφεται πτώση των πρωτογενών δαπανών της ΓΚ κατά -4,9% στο 1ο 6μηνο.2014. Ωστόσο, με την προσαρμογή για την πληρωμή των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων στο 1ο 6μηνο.2013 και στο 1ο 6μηνο.2014, οι πρωτογενείς δαπάνες της ΓΚ στο 1ο 6μηνο.2014 εμφανίζονται ελαφρά αυξημένες κατά περίπου 0,8% έναντι πρόβλεψης του ΔΝΤ για πτώση τους κατά -0,6%. Σημειώνεται ότι στις πρωτογενείς δαπάνες της ΓΚ στο 1ο 6μηνο.2014 έχουν συμπεριληφθεί τα € 450 εκατ. που δόθηκαν για το κοινωνικό μέρισμα, αυξημένα επιδόματα για αγορά πετρελαίου θέρμανσης και οι πρόσθετες δαπάνες για τις εκλογές του Μαϊου.2014.
Οι εξελίξεις αυτές σηματοδοτούν την καλύτερη του αναμενομένου εκτέλεση του επικαιροποιημένου Π2014, όπως ακριβώς συνέβη και με την εκτέλεση του Π2013. Το πρωτογενές πλεόνασμα της ΓΚ μπορεί κάλλιστα να υπερβεί το 1,8% του ΑΕΠ ακόμη και με αύξηση των εσόδων της ΓΚ κατά 3,0%, από 5,6% στο 1ο 6μηνο.2014. Ωστόσο, η καλή εκτέλεση του Π2014 και των επομένων ετών απαιτεί εντατικοποίηση της προσπάθειας για είσπραξη των βεβαιωμένων εσόδων από όλους τους υπόχρεους.
Είναι χαρακτηριστικό ότι τον Ιούν.2014 σημειώθηκε νέα πτώση των εσόδων από τον ΦΠΑ λοιπών προϊόντων (εκτός καυσίμων και καπνού) κατά -8,2% σε ετήσια βάση, μετά την πτώση του κατά -13,0% τον Ιούν.2013 και την αύξησή του κατά 2,3% τον Μάιο.2014. Στον ίδιο μήνα, τον Ιούν.2013 σημειώθηκε σημαντική πτώση σε ετήσια βάση και στις καταγεγραμμένες εισπράξεις εσόδων από τα Ασφαλιστικά Ταμεία (ΑΤ). Είναι πολύ πιθανό ότι οι μεγάλες αυτές διακυμάνσεις στα έσοδα από τον ΦΠΑ και από τα ΑΤ οφείλονται και σε διακυμάνσεις στην ένταση των ελέγχων των αρμόδιων αρχών που πραγματοποιούνται στην αγορά από μήνα σε μήνα. Αυτό δείχνει ότι οι τυχόν διακυμάνσεις στην ένταση των ελέγχων συνεπάγονται σημαντικές απώλειες εσόδων από τον ΦΠΑ και από τις εισφορές στα ΑΤ, ιδιαίτερα στην περίοδο που θα απαιτηθεί για την αποκατάσταση και πάλι ενός ικανοποιητικού επιπέδου φορολογικής συνείδησης στη χώρα.
Η Έκθεση του ΚΕΑΟ (Κέντρου Είσπραξης Ασφαλιστικών Οφειλών) – Αύγουστος 2014: Η ίδρυση του ΚΕΑΟ αποτελεί μια πολύ σημαντική μεταρρύθμιση στο χώρο της Κοινωνικής Ασφάλισης και αναμένεται να συμβάλλει στην πιο αποτελεσματική είσπραξη των ληξιπρόθεσμων εισφορών άνω των € 5.000 στα ΑΤ (ΙΚΑ-ΕΤΑΜ. ΟΑΕΕ, ΟΓΑ, ΕΤΑΑ) που έχουν διαβιβαστεί σε αυτό. Οι εισφορές αυτές ανέρχονταν στο τέλος Ιουλίου 2014 στα € 10,93 δις και έχουν ως βασικό χαρακτηριστικό ότι το 82,96% από αυτές (ύψους € 9,07 δις) δημιουργήθηκαν από ληξιπρόθεσμους οφειλέτες που ήδη χρωστούσαν € 6,42 δις στο τέλος του 2009, δηλαδή πριν καν αρχίσει η κρίση. Οι οφειλές που δημιουργήθηκαν από νέους οφειλέτες που κατέστησαν ληξιπρόθεσμοί από το 2010 και μετά δεν υπερβαίνουν τα € 1,86 δις (17,04% του συνόλου). Επομένως, το «δεν πληρώνω» στον τομέα της κοινωνικής ασφάλισης δεν είναι τόσο πολύ αποτέλεσμα της κρίσης και της μεγάλης ύφεσης στην οικονομία, αλλά βασικός παράγων που οδήγησε τη χώρα στην υπερχρέωση και στην κρίση. Οι πιο χαρακτηριστικές μέθοδοι εισφοροδιαφυγής που εντοπίστηκαν καταγράφονται αναλυτικά στην Έκθεση του ΚΕΑΟ. Το ΚΕΑΟ έχει ήδη δραστηριοποιηθεί για την είσπραξη των ληξιπρόθεσμων οφειλών από εισφορές στα ΑΤ και έχει προσφύγει στη λήψη αναγκαστικών μέτρων είσπραξης για ληξιπρόθεσμες οφειλές ύψους € 1,45 δις περίπου, ενώ έχει πραγματοποιήσει 16,08 χιλ. ρυθμίσεις χρεών ποσού € 586,6 εκατ. Οι έως τώρα εισπράξεις του ΚΕΑΟ από ληξιπρόθεσμες απαιτήσεις ανέρχονται σε € 176,2 εκατ., με το 98,7% αυτών των εισπράξεων να προέρχονται από οφειλέτες στο ΙΚΑ-ΕΤΑΜ.
