Κρίσιμες διαβουλεύσεις αυτή την ώρα στις Βρυξέλλες μεταξύ των υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης για τις λεπτομέρειες του πακέτου οικονομικής βοήθειας ύψους 85 δισ. ευρώ προς την Ιρλανδία.
Κρίσιμες διαβουλεύσεις αυτή την ώρα στις Βρυξέλλες μεταξύ των υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης για τις λεπτομέρειες του πακέτου οικονομικής βοήθειας ύψους 85 δισ. ευρώ προς την Ιρλανδία.
Σύμφωνα με πληροφορίες της ιρλανδικής τηλεόρασης το επιτόκιο για την ευρωπαϊκή βοήθεια θα διαμορφωθεί στο 6,7% το χρόνο. Η ΕΕ θα δώσει 35 δισ. ευρώ για την αναδιάρθρωση του ιρλανδικού τραπεζικού τομέα, ενώ 50 δισ. ευρώ θα δοθούν για να καλυφθεί η τρύπα στα δημοσιονομικά της χώρας που προκάλεσε η ενίσχυση των τραπεζών από την κυβέρνηση του Δουβλίνου. Γαλλία και Γερμανία ανακοίνωσαν επίσης ότι συμφώνησαν για το πώς θα λειτουργήσει ο νέος μηχανισμός διάσωσης που θα τεθεί σε ισχύ από το 2013.
Πως φθάσαμε ως εδώ
Με το που ξέσπασε η διεθνής χρηματοπιστωτική κρίση το 2008, οι τιμές των ακινήτων έπεσαν 50%-60%, αυξάνοντας τις επισφάλειες των ιρλανδικών τραπεζών που επιπλέον είχαν ανοίγματα και σε τοξικά δάνεια. Η διεθνής κρίση πάγωσε τον διατραπεζικό δανεισμό και δημιούργησε σοβαρό πρόβλημα ρευστότητας.
Η τυχόν κατάρρευση των ιρλανδικών τραπεζών, που έχουν ήδη απορροφήσει 45 δισ. ευρώ, χωρίς να μπορέσουν να κρατηθούν εν ζωή, δεν απειλεί μόνο την Ιρλανδία αλλά και δύο από τους κυριότερους χρηματοδότες της. Τις γερμανικές τράπεζες, στις οποίες η Ιρλανδία χρωστά 139 δισ. δολάρια και τις βρετανικές στις οποίες χρωστά 132 δισ. δολάρια και είναι οι κυριότεροι πιστωτές της. Γενικά το άνοιγμα των βρετανικών τραπεζών στη χώρα ανέρχεται στα 222 δις. δολάρια και των γερμανικών στα 206 δισ δολάρια.
Μία μάλιστα γερμανική τράπεζα η Hypo Real Estate, πέρασε στα χέρια του δημοσίου το 2008, καθώς έφθασε στα όρια κατάρρευσης εξαιτίας των προβλημάτων ρευστότητας της θυγατρικής της τράπεζας Depfa στο Δουβλίνο.
Λιτότητα στο βρόντο
Την ίδια στιγμή η Ιρλανδία σπρώχνεται ακόμη πιο βαθειά στο τούνελ της λιτότητας, για να σωθούν οι τράπεζές της, με την ευρωζώνη να παρακολουθεί διχασμένη και αμήχανη το ντόμινο να πλησιάζει την Ιβηρική χερσόνησο.
Τα βασικά μέτρα του ιρλανδικού προγράμματος λιτότητας, που προβλέπει συνολικά περικοπές 15 δισ. ευρώ για την επόμενη τετραετία, επιπλέον των 15 δισ. ευρώ που οι Ιρλανδοί έχουν ήδη πληρώσει από το 2008 που ξέσπασε η διεθνής οικονομική κρίση, περιλαμβάνουν:
- Περικοπές 10 δις. Ευρώ μεταξύ 2011-2014 και 5 δισ. Ευρώ σε αυξήσεις φόρων.
- Μείωση του κατώτατου μισθού κατά ένα ευρώ στα 7,65 ευρώ την ώρα
- Τρία δις. ευρώ περικοπές στο πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων
- Περικοπές 2,8 δισ. ευρώ στις κοινωνικές δαπάνες
- Κατάργηση 24.750 θέσεων εργασίας στο δημόσιο
- Αύξηση ΦΠΑ από το 21% στο 22% το 2013 και στο 23% το 2014
Στόχος της κυβέρνησης με τα μέτρα αυτά είναι να μειώσει το δημοσιονομικό έλλειμμα από 11,7% του ΑΕΠ φέτος-32% αν προσμετρηθεί σε αυτό και το κόστος διάσωσης των τραπεζών- σε 3% το 2014.
Ο φόρος 12,5% επί των επιχειρήσεων, τον οποίο Γερμανοί και Γάλλοι πίεζαν την Ιρλανδία να τον αυξήσει, μένει προς το παρόν ανέπαφος. Το Δουβλίνο επικαλείται λόγους «εθνικής κυριαρχίας» αντιδρώντας στις ευρωπαϊκές πιέσεις, πίσω όμως από την ιρλανδική « αδιαλλαξία» κρύβονται πιο πεζοί λόγοι, όπως ο φόβος ότι οι αμερικανικές πολυεθνικές και όχι μόνο θα εγκαταλείψουν τη χώρα και θα αναζητήσουν αλλού «φορολογικούς παραδείσους».
Το χαμηλό φορολογικό καθεστώς για τις επιχειρήσεις ήταν αυτό που σε συνδυασμό με το «κοινωνικό συμβόλαιο» που είχαν υπογράψει συνδικάτα και επιχειρήσεις για μετριασμό των μισθολογικών απαιτήσεων, που έκανε την Ιρλανδία από φτωχή αγροτική χώρα την δεκαετία του ’80 σε «κελτική τίγρη» την δεκαετία του ’90, προσελκύοντας περί τις 1.000 πολυεθνικές επιχειρήσεις, εκ των οποίων περί τις 600 αμερικανικές από το χώρο της υψηλής τεχνολογίας και του φαρμάκου.
Ο μέσος όρος φορολόγησης των επιχειρήσεων στην ευρωζώνη είναι 25,7%,. Στην Γερμανία και την Γαλλία είναι 29,8% και 34,4%, με μόνο την Κύπρο και την Βουλγαρία να έχουν χαμηλότερο από την Ιρλανδία φορολογικό συντελεστή για τις επιχειρήσεις, 10%.
Πολυεθνικές από τις φαρμακευτικές εταιρίες Pfizer και Allegran μέχρι τις επιχειρήσεις υψηλής τεχνολογίας Microsoft, Google και Hewlett Packard, απασχολούν περί τα 240.000 εργαζόμενους στην Ιρλανδία και ευθύνονται για το 55% των φορολογικών εσόδων από επιχειρήσεις. Καταλαμβάνουν επίσης το 70% των ιρλανδικών εξαγωγών. Η Ιρλανδία ήταν από τις πιο κερδοφόρες χώρες για τις αμερικανικές πολυεθνικές.
