Η Βρετανία δεν είναι, ομολογουμένως, η χώρα από την οποία θα περίμενε κανείς να ανοίξει… δρόμους στα εργασιακά δεδομένα, τουλάχιστον προς όφελος του εργαζομένου.
Γράφει η Μαριλίζ Φασουλοπούλου
Όμως, η χώρα ετοιμάζεται από σήμερα, 1η Απριλίου, για μία σχεδόν… κοσμογονική αλλαγή, τα αποτελέσματα της οποίας αναμένουν με ενδιαφέρον πολλές ακόμη χώρες σε όλο τον κόσμο.
Με μία ριζοσπαστική απόφαση που βάζει τη Βρετανία σε αχαρτογράφητα νερά, η κυβέρνηση έδωσε το πράσινο φως για τη δραστική αύξηση του κατώτατου μισθού, με στόχο να αντισταθμιστεί η περικοπή των επιδομάτων και να τονωθούν τα νοικοκυριά.
Αυτό, βεβαίως, δεν σημαίνει ότι η χώρα κάνει στροφή από τη λιτότητα, καθώς ο νέος προϋπολογισμός εμμένει σε σημαντικότατες περικοπές των κρατικών δαπανών και, δη, στο κράτος πρόνοιας. Όμως, το οικονομικό επιτελείο συμφώνησε να ρισκάρει με ένα πείραμα στη γραμμή του «μεγαλύτεροι μισθοί, μικρότερο κοινωνικό κράτος» που θα έχει άμεσο όφελος στην τσέπη σχεδόν 2 εκατ. εργαζομένων.
Μεγάλο άλμα
Συγκεκριμένα, ο κατώτατος μισθός για όλους τους εργαζομένους ηλικίας άνω των 25 ετών θα αυξηθεί στις 7,20 στερλίνες από τις 6,70 στερλίνες την ώρα, ενώ θα συνεχίσει να αυξάνεται έως το 2020, με στόχο να διαμορφωθεί στις 9 στερλίνες.
Στα επίπεδα αυτά, ο κατώτατος μισθός της Βρετανίας θα γίνει, πλέον, ο υψηλότερος μεταξύ των κρατών μελών του ΟΟΣΑ, ενώ μέσα σε λιγότερο από μία πενταετία θα έχει καταγράψει μεγαλύτερο άλμα από όσο έχει σημειώσει τα προηγούμενα είκοσι χρόνια. «Πρόκειται για τη μεγαλύτερη αύξηση του νόμιμου κατώτερου μισθού από οποιαδήποτε κυβέρνηση στον δυτικό κόσμο, στη σύγχρονη ιστορία» σχολίασε χαρακτηριστικά ο αρμόδιος υπουργός επιχειρηματικότητας και δεξιοτήτων, Νικ Μπόουλς.
Αντικρουόμενες απόψεις
Το ρίσκο, βεβαίως, είναι προφανές όπως έχει παραδεχτεί και η ίδια η κυβέρνηση. Και στον βρετανικό, και όχι μόνο, Τύπο δεκάδες οικονομολόγοι έχουν εκφράσει τις τελευταίες ημέρες αντικρουόμενες απόψεις για την αποτελεσματικότητα του μέτρου, για το αν θα δράσει ανασταλτικά για την απασχόληση και αν θα κοστίσει θέσεις εργασίας.
Όμως, τα σημάδια κι από άλλες χώρες που προχώρησαν, τα τελευταία χρόνια, σε αυξήσεις του κατώτατου μισθού έχουν δείξει ότι η ζημιά για την απασχόληση μπορεί να είναι μικρή ή και ασήμαντη. Πιο πρόσφατο παράδειγμα, η Γερμανία.
Στη Γερμανία
Θυμίζουμε ότι η Γερμανία προχώρησε για πρώτη φορά στη θεσμοθέτηση κατώτατου μισθού μόλις πέρυσι, στα 8,50 ευρώ την ώρα, σαν αποτέλεσμα της συμφωνίας για το σχηματισμό κυβέρνησης μεταξύ Χριστιανοδημοκρατών και Σοσιαλδημοκρατών (ήταν απαίτηση των τελευταίων).
Παρά, δε, τις έντονες επιφυλάξεις των γερμανών επιχειρηματιών, η εφαρμογή του μέτρου δεν είχε την παραμικρή επίπτωση στην αγορά εργασίας. Αντιθέτως, ο δείκτης της ανεργίας συνέχισε να πέφτει αγγίζοντας ιστορικά χαμηλά επίπεδα.
Ανεργία στα χαμηλά
Αναλόγως στη Βρετανία η έκθεση της αρμόδιας επιτροπής που εισηγήθηκε το μέτρο κατέληξε ότι η αγορά μπορεί να «σηκώσει» μία τέτοια αύξηση, υπολογίζοντας ότι το κόστος σε θέσεις εργασίας δεν θα ξεπεράσει τις 60.000, διατηρώντας την ανεργία σε χαμηλά επίπεδα.
Όμως, στην ουσία κανείς δεν μπορεί να είναι βέβαιος πριν εφαρμοστεί πρακτικά. Εξού και η νευρικότητα της αγοράς, αλλά και το ενδιαφέρον με το οποίο θα παρακολουθήσουν το βρετανικό πείραμα άλλες χώρες, όπου έχουν πέσει στο τραπέζι ανάλογες προτάσεις.
Για παράδειγμα, στην Ιαπωνία η κυβέρνηση του Σίνζο Άμπε, ήδη, μελετά την πιθανότητα αύξησης του κατώτατου μισθού κατά 3% ετησίως, σε μία προσπάθεια να υποστηριχθούν τα νοικοκυριά, ενώ σε αύξηση προχώρησε ήδη η Μαλαισία με στόχο τη μείωση του εισοδηματικού χάσματος μεταξύ των διαφορετικών τάξεων.
Στον αντίποδα, στη Γερμανία -όπου το μέτρο κρίθηκε ως επιτυχημένο- υπάρχουν… δεύτερες σκέψεις λόγω του ισχυρού μεταναστευτικού ρεύματος, καθώς επικρατεί προβληματισμός για το κατά πόσο ο κατώτατος μισθός είναι, μάλλον, υψηλός για το νεοφερμένο εργατικό δυναμικό.
