Του Μάνου Οικονομίδη
Μετά την πτώση του Τείχους του Βερολίνου και την κατάρρευση του υπαρκτού σοσιαλισμού, η… ορφανή Ρωσία, όπως είχε προκύψει μετά την αυτοδιάλυση της Σοβιετικής Ένωσης, επεδίωκε να ενσωματωθεί στην ενωμένη Ευρώπη. Αν συνέβαινε αυτό, η ευρωπαϊκή ήπειρος θα… τρόμαζε την άλλη πλευρά του Ατλαντικού, γι’ αυτό και δεν συνέβη ποτέ
Σε συνθήκες ειρηνικής συμβίωσης της ανθρωπότητας, τουλάχιστον πλειοψηφικά, γεωγραφικά αλλά και πληθυσμιακά, η προβολή ισχύος την οποία επιχειρεί κάθε έθνος που επιθυμεί να έχει λόγο και ρόλο, να παρεμβαίνει καθοριστικά και να διαμορφώνει τις εξελίξεις του διεθνούς γίγνεσθαι, αφορά στη μεταβολή των ισορροπιών του… status quo ante. Δηλαδή, της πραγματικότητας που είχε διαμορφωθεί και παγιωθεί σε διεθνές επίπεδο, υπογράφοντας τον οδικό χάρτη με τον οποίο εκπαιδεύτηκαν να πορεύονται τα έθνη. Και οι ηγεσίες τους.
Η δεύτερη θητεία του Ντόναλντ Τραμπ στην προεδρία των ΗΠΑ έχει μετακινήσει δραματικά αυτές τις σταθερές. Και τις ανατρέπει, με ανατροφοδοτούμενη αυτοπεποίθηση, αξιοποιώντας όχι μονάχα το εκτόπισμα της μοναδικής υπερδύναμης που μας κληρονόμησε η λήξη του Ψυχρού Πολέμου, αλλά και τις σκανδαλώδεις αδυναμίες, ανεπάρκειες και υστερήσεις της μοναδικής άλλης δύναμης που θα μπορούσε να αφαιρέσει τμήματα της απόλυτης αμερικανικής ηγεμονίας.
Η δύναμη αυτή δεν είναι η Ρωσία ούτε καν η διαρκώς ενισχυόμενη Κίνα. Είναι η Ευρωπαϊκή Ένωση. Η νέα κοινή πατρίδα μας. Το εθνικό «μόρφωμα» που αν είχε καταφέρει να παραμερίσει τις εσωτερικές παθογένειές του θα είχε προχωρήσει στην πολιτική ενοποίηση των κρατών-μελών του, πριν από την οικονομική μέσω της δημιουργίας της ευρωζώνης. Μια τέτοια πολιτική ενοποίηση θα λειτουργούσε ως… μαιευτήριο για τις Ηνωμένες Πολιτείες της Ευρώπης. Οι οποίες με τη σειρά τους θα συνέθεταν ένα αξιόλογο αντίβαρο στην παραδοσιακή ισχύ της σημαντικότερης Δημοκρατίας στον κόσμο, των Ηνωμένων Πολιτειών.
Στα πρώτα χρόνια μετά την πτώση του Τείχους του Βερολίνου και την κατάρρευση του υπαρκτού σοσιαλισμού, η… ορφανή Ρωσία, όπως είχε προκύψει μετά την αυτοδιάλυση της Σοβιετικής Ένωσης, επεδίωκε να ενσωματωθεί στην ενωμένη Ευρώπη. Αν συνέβαινε αυτό, η ευρωπαϊκή ήπειρος θα… τρόμαζε την άλλη πλευρά του Ατλαντικού. Γι’ αυτό και δεν συνέβη ποτέ.
Σήμερα, εκείνες οι ανεκπλήρωτες αναμνήσεις φορτίζουν περισσότερο τη συλλογική ψυχολογία των ευρωπαϊκών κοινωνιών, που βλέπουν τους Ευρωπαίους ηγέτες να θυμίζουν… σύντομο ανέκδοτο και τους προέδρους των ΗΠΑ και της Ρωσίας, τον Ντόναλντ Τραμπ και τον Βλαντίμιρ Πούτιν, να κάνουν… πλακίτσα με την «παιδική χαρά των Βρυξελλών». Με επίκεντρο την ουκρανική κρίση και τη φαρσοκωμωδία γύρω από το διεφθαρμένο καθεστώς του Βολοντίμιρ Ζελένσκι και επιταχυντή παρακμής τη συσσώρευση σκανδάλων στις Βρυξέλλες, με πρωταγωνιστές κορυφαίους αξιωματούχους της πολιτικής ηγεσίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
